Cyber-ratownicy pomagają gminie, która padła ofiarą ataku
Katgoria: BEZPIECZEŃSTWO IT / Utworzono: 04 styczeń 2022
Wiosną zeszłego roku doszło do cyberataku na systemy informatyczne Urzędu Gminy Aleksandrów, wskutek którego zaszyfrowano bazy danych, z których korzystał również Gminny Ośrodek Pomocy Społecznej. Był to tydzień poprzedzający Wielkanoc, kiedy część mieszkańców gminy z niecierpliwością czekała na wypłatę pensji oraz innych świadczeń, które m.in. miały pozwolić im na zorganizowanie Świąt. Cyberprzestępcy zażądali okupu, jednak gmina nie zamierzała im ulegać. W jaki sposób udało się przywrócić działanie kluczowej infrastruktury IT i jakie wnioski z tej sytuacji mogą wyciągnąć przedstawiciele innych samorządów?
Aleksandrów to gmina wiejska w województwie lubelskim, wyróżniona w „Rankingu Samorządów”. Jest ona najmniejszą i najmłodszą gminą, której mieszkańcy, mimo swojej zaradności, nie posiadają wysokich dochodów. W wielu przypadkach to świadczenia socjalne są dla nich podstawowym źródłem utrzymania. Atak na zasoby informatyczne gminy sparaliżował również pracę Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej i mógł uniemożliwić wypłatę świadczeń w terminie, co – mając na uwadze zbliżające się Święta Wielkanocne – dodatkowo komplikowało sytuację.
Cyberatak i co dalej
Władze gminy zaalarmowała jedna z urzędniczek, która miała problemy z dostaniem się do zasobów z poziomu swojego komputera. Zwróciła się do informatyka, który z kolei zdiagnozował problem – atak ransomware, a następnie zgłosił sprawę wójtowi. Ten skontaktował się z miejscową policją, powiadomił właściwe instytucje, a następnie poszukiwał pomocy wśród innych samorządowców i specjalistów z obszaru technologii.
Sprawcy zażądali okupu za odszyfrowanie danych, jednak władze gminy Aleksandrów nie rozważały takiej możliwości.
Zespół Szybkiego Reagowania (RR) działający przy VS DATA zarekomendował szereg działań obejmujących zarówno komputery pracowników, jak i serwerownię oraz sieć. Zabezpieczono dowody i ślady przestępstwa, następnie wyczyszczono urządzenia ze złośliwego oprogramowania, przeniesiono dane na nowo skonfigurowano systemy i rozpoczęto proces przywracania najważniejszych baz danych – świadczeń społecznych. Dzięki sprawnej współpracy przywrócono działanie infrastruktury IT gminy w ciągu zaledwie trzech dni i w terminie wypłacono bardzo ważne dla mieszkańców świadczenia.
Zamiast płacić okup, lepiej zapłacić za unowocześnienie IT
W przywróceniu działania infrastruktury gminy Aleksandrów ważną rolę odegrali partnerzy, którzy nie tylko udostępnili niezbędny sprzęt na początkowym etapie prac, ale również zapewnili wsparcie specjalistów, którzy niejednokrotnie po godzinach pracy pomagali w odtworzeniu infrastruktury i danych. Jednym z nich był Tomasz Kułakowski, DC Technical Solutions Architect w firmie Cisco, który odpowiadał za przygotowanie nowych serwerów, przełączników i zapory dla gminy Aleksandrów.
Przegląd infrastruktury wykazał, że część komputerów wykorzystywanych w urzędzie należy wymienić na nowe, podobnie jak serwery znajdujące się w centrum danych. Poza firmą VS DATA, w przywrócenie działania infrastruktury IT gminy były aktywnie zaangażowane firmy Sygnity, Vmware, Veeam, Integrated Solutions, Microsoft oraz Cisco.
Jak samorządy mogą uchronić się przed cyberatakami
Skutki cyberataku na gminę Aleksandrów były dotkliwe. Jednak jak podkreślają eksperci z firmy Cisco, istniało wiele znacznie gorszych scenariuszy, które na szczęście się nie ziściły.
Reakcja gminy Aleksandrów stanowi przykład dla innych samorządów, jak należy postępować w przypadku cyberataku. Zdaniem ekspertów Cisco najważniejsze jest budowanie świadomości cyberzagrożeń, zarówno wśród decydentów, jak i urzędników. Z kolei wójt Aleksandrowa zwraca uwagę na ogromną rolę chmury, która umożliwia bezpieczne przechowywanie danych oraz tworzenie kopii zapasowych w innych lokalizacjach. Podkreśla również potrzebę inwestycji w rozwiązania najwyższej klasy, takie jak oferuje Cisco. W jego opinii, w obszarze cyberbezpieczeństwa nie można zadowalać się półśrodkami.
Źródło: Cisco
Cyberatak i co dalej
Władze gminy zaalarmowała jedna z urzędniczek, która miała problemy z dostaniem się do zasobów z poziomu swojego komputera. Zwróciła się do informatyka, który z kolei zdiagnozował problem – atak ransomware, a następnie zgłosił sprawę wójtowi. Ten skontaktował się z miejscową policją, powiadomił właściwe instytucje, a następnie poszukiwał pomocy wśród innych samorządowców i specjalistów z obszaru technologii.
Sprawcy zażądali okupu za odszyfrowanie danych, jednak władze gminy Aleksandrów nie rozważały takiej możliwości.
To są pieniądze mieszkańców gminy, którymi nie mogę w ten sposób rozporządzać – mówi Józef Biały, wójt gminy Aleksandrów. Zaczęliśmy od znalezienia innej gminy, która zmagała się z podobnym problemem. Okazało się, że Kościerzyna w województwie pomorskim padła ofiarą cyberataku w przeszłości. Jej przedstawiciele przekazali nam kontakt do zespołu, który pomógł przywrócić ciągłość działania w Kościerzynie, zajmującego się właśnie atakami hakerskimi. Koordynator z firmy VS DATA z Gdyni był u nas już następnego dnia – dodaje wójt.
Zespół Szybkiego Reagowania (RR) działający przy VS DATA zarekomendował szereg działań obejmujących zarówno komputery pracowników, jak i serwerownię oraz sieć. Zabezpieczono dowody i ślady przestępstwa, następnie wyczyszczono urządzenia ze złośliwego oprogramowania, przeniesiono dane na nowo skonfigurowano systemy i rozpoczęto proces przywracania najważniejszych baz danych – świadczeń społecznych. Dzięki sprawnej współpracy przywrócono działanie infrastruktury IT gminy w ciągu zaledwie trzech dni i w terminie wypłacono bardzo ważne dla mieszkańców świadczenia.
Zamiast płacić okup, lepiej zapłacić za unowocześnienie IT
W przywróceniu działania infrastruktury gminy Aleksandrów ważną rolę odegrali partnerzy, którzy nie tylko udostępnili niezbędny sprzęt na początkowym etapie prac, ale również zapewnili wsparcie specjalistów, którzy niejednokrotnie po godzinach pracy pomagali w odtworzeniu infrastruktury i danych. Jednym z nich był Tomasz Kułakowski, DC Technical Solutions Architect w firmie Cisco, który odpowiadał za przygotowanie nowych serwerów, przełączników i zapory dla gminy Aleksandrów.
Przegląd infrastruktury wykazał, że część komputerów wykorzystywanych w urzędzie należy wymienić na nowe, podobnie jak serwery znajdujące się w centrum danych. Poza firmą VS DATA, w przywrócenie działania infrastruktury IT gminy były aktywnie zaangażowane firmy Sygnity, Vmware, Veeam, Integrated Solutions, Microsoft oraz Cisco.
Firma Cisco zaoferowała sprzęt. Następnie, Integrated Solutions zaproponowało preferencyjne ceny za produkty, dzięki czemu mogliśmy unowocześnić naszą infrastrukturę IT. Przeznaczyliśmy na ten cel pieniądze, które musielibyśmy zapłacić w formie okupu przestępcom. W mojej ocenie jest to właściwa droga. Nie należy zasilać budżetów cyberprzestępców ze środków publicznych. Zamiast tego, należy proaktywnie zabezpieczyć się przed podobnymi atakami w przyszłości, odpowiednio inwestując w rozwiązania umożliwiające ochronę – przyznaje Józef Biały, wójt gminy Aleksandrów.
Jak samorządy mogą uchronić się przed cyberatakami
Skutki cyberataku na gminę Aleksandrów były dotkliwe. Jednak jak podkreślają eksperci z firmy Cisco, istniało wiele znacznie gorszych scenariuszy, które na szczęście się nie ziściły.
Wskutek ataku urzędnicy stracili dostęp do zasobów. Na szczęście żadne dane nie zostały wykradzione. Należy pochwalić postawę osób, które jako pierwsze zwróciły uwagę, że coś jest nie tak. Cyberatak nastąpił pod koniec miesiąca, kiedy wypłacane są pensje urzędników i świadczenia dla mieszkańców. Wyobraźmy sobie, że w efekcie działania złośliwego oprogramowania zostają podmienione numery kont i pieniądze otrzymują cyberprzestępcy. Oznaczałoby to ogromne straty dla samorządu, ale przede wszystkim problemy dla mieszkańców – tłumaczy Tomasz Kułakowski, architekt rozwiązań Data Center w Cisco Polska.
Reakcja gminy Aleksandrów stanowi przykład dla innych samorządów, jak należy postępować w przypadku cyberataku. Zdaniem ekspertów Cisco najważniejsze jest budowanie świadomości cyberzagrożeń, zarówno wśród decydentów, jak i urzędników. Z kolei wójt Aleksandrowa zwraca uwagę na ogromną rolę chmury, która umożliwia bezpieczne przechowywanie danych oraz tworzenie kopii zapasowych w innych lokalizacjach. Podkreśla również potrzebę inwestycji w rozwiązania najwyższej klasy, takie jak oferuje Cisco. W jego opinii, w obszarze cyberbezpieczeństwa nie można zadowalać się półśrodkami.
Samorządy nie powinny obawiać się technologii cloud computing. Obecnie poszukujemy partnera, sąsiednią gminę, której infrastrukturę moglibyśmy wykorzystać jako ośrodek zapasowy. Odwdzięczymy się tym samym, dzięki czemu obie strony zwiększą poziom bezpieczeństwa, nie tylko na wypadek cyberataku, ale również pożaru czy zalania – podsumowuje Józef Biały.
Źródło: Cisco
Najnowsze wiadomości
Kwantowy przełom w cyberochronie - nadchodząca dekada przepisze zasady szyfrowania na nowo
Przez długi czas cyfrowe bezpieczeństwo opierało się na prostym założeniu: współczesne komputery potrzebowałyby ogromnych zasobów i wielu lat, aby złamać silne algorytmy szyfrowania. Rozwój technologii kwantowej zaczyna jednak tę regułę podważać, a eksperci przewidują, że w perspektywie 5–10 lat może nadejść „dzień zero”. Jest to moment, w którym zaawansowana maszyna kwantowa będzie w stanie przełamać większość aktualnie stosowanych zabezpieczeń kryptograficznych w czasie liczonym nie w latach, lecz w godzinach.
PSI prezentuje nową identyfikację wizualną
W ramach realizowanej strategii transformacji PSI Software SE zaprezentowała nową identyfikację wizualną. Odświeżony wizerunek w spójny sposób oddaje technologiczne zaawansowanie firmy, jej głęboką wiedzę branżową oraz silne ukierunkowanie na potrzeby klientów. Zmiany te wzmacniają pozycję PSI jako innowacyjnego lidera technologicznego w obszarze skalowalnych rozwiązań informatycznych opartych na sztucznej inteligencji i chmurze, rozwijanych z myślą o energetyce i przemyśle.
W ramach realizowanej strategii transformacji PSI Software SE zaprezentowała nową identyfikację wizualną. Odświeżony wizerunek w spójny sposób oddaje technologiczne zaawansowanie firmy, jej głęboką wiedzę branżową oraz silne ukierunkowanie na potrzeby klientów. Zmiany te wzmacniają pozycję PSI jako innowacyjnego lidera technologicznego w obszarze skalowalnych rozwiązań informatycznych opartych na sztucznej inteligencji i chmurze, rozwijanych z myślą o energetyce i przemyśle.
PROMAG S.A. rozpoczyna wdrożenie systemu ERP IFS Cloud we współpracy z L-Systems
PROMAG S.A., lider w obszarze intralogistyki, rozpoczął wdrożenie systemu ERP IFS Cloud, który ma wesprzeć dalszy rozwój firmy oraz integrację kluczowych procesów biznesowych. Projekt realizowany jest we współpracy z firmą L-Systems i obejmuje m.in. obszary finansów, produkcji, logistyki, projektów oraz serwisu, odpowiadając na rosnącą skalę i złożoność realizowanych przedsięwzięć.
F5 rozszerza portfolio bezpieczeństwa o narzędzia do ochrony systemów AI w środowiskach enterprise
F5 ogłosiło wprowadzenie dwóch nowych rozwiązań - F5 AI Guardrails oraz F5 AI Red Team - które mają odpowiedzieć na jedno z kluczowych wyzwań współczesnych organizacji: bezpieczne wdrażanie i eksploatację systemów sztucznej inteligencji na dużą skalę. Nowa oferta łączy ochronę działania modeli AI w czasie rzeczywistym z ofensy
Snowflake + OpenAI: AI bliżej biznesu
Snowflake przyspiesza wykorzystanie danych i sztucznej inteligencji w firmach, przenosząc AI z fazy eksperymentów do codziennych procesów biznesowych. Nowe rozwiązania w ramach AI Data Cloud integrują modele AI bezpośrednio z danymi, narzędziami deweloperskimi i warstwą semantyczną. Partnerstwo z OpenAI, agent Cortex Code, Semantic View Autopilot oraz rozwój Snowflake Postgres pokazują, jak budować skalowalne, bezpieczne i mierzalne wdrożenia AI w skali całej organizacji.
Najnowsze artykuły
Magazyn bez błędów? Sprawdź, jak system WMS zmienia codzienność logistyki
Współczesna logistyka wymaga nie tylko szybkości działania, lecz także maksymalnej precyzji – to właśnie te czynniki coraz częściej decydują o przewadze konkurencyjnej firm. Nawet drobne pomyłki w ewidencji stanów magazynowych, błędy przy przyjmowaniu dostaw czy nieprawidłowe rozmieszczenie towarów, mogą skutkować poważnymi stratami finansowymi i opóźnieniami w realizacji zamówień. W jaki sposób nowoczesne rozwiązania do zarządzania pomagają unikać takich sytuacji? Czym właściwie różni się tradycyjny system magazynowy od zaawansowanych rozwiązań klasy WMS (ang. Warehouse Management System)? I w jaki sposób inteligentne zarządzanie procesami magazynowymi realnie usprawnia codzienną pracę setek firm?
Migracja z SAP ECC na S4 HANA: Ryzyka, korzyści i alternatywne rozwiązania
W ostatnich latach wiele firm, które korzystają z systemu SAP ECC (Enterprise Central Component), stoi przed decyzją o przejściu na nowszą wersję — SAP S4 HANA. W obliczu końca wsparcia dla ECC w 2030 roku, temat ten staje się coraz bardziej aktualny. Przemiany technologiczne oraz rosnące oczekiwania związane z integracją nowych funkcji, jak sztuczna inteligencja (AI), skłaniają do refleksji nad tym, czy warto podjąć tak dużą zmianę w architekturze systemu. Przyjrzyjmy się głównym powodom, dla których firmy rozważają migrację do S4 HANA, ale także argumentom, które mogą przemawiać za pozostaniem przy dotychczasowym systemie ECC, przynajmniej na krótki okres.
Jak maksymalizować zyski z MTO i MTS dzięki BPSC ERP?
Zysk przedsiębiorstwa produkcyjnego zależy nie tylko od wydajności maszyn, ale przede wszystkim od precyzyjnego planowania, realnych danych i umiejętnego zarządzania procesami. Dlatego firmy, które chcą skutecznie działać zarówno w modelu Make to Stock (MTS), jak i Make to Order (MTO), coraz częściej sięgają po rozwiązania klasy ERP, takie jak BPSC ERP.
Ponad połowa cyberataków zaczyna się od błędu człowieka
Ponad 2/3 firm w Polsce odnotowała w zeszłym roku co najmniej 1 incydent naruszenia bezpieczeństwa . Według danych Unit 42, zespołu analitycznego Palo Alto Networks, aż 60% ataków rozpoczyna się od działań wymierzonych w pracowników – najczęściej pod postacią phishingu i innych form inżynierii społecznej . To pokazuje, że w systemie ochrony organizacji pracownicy są kluczowym ogniwem – i że firmy muszą nie tylko edukować, ale też konsekwentnie egzekwować zasady cyberhigieny. Warto o tym pamiętać szczególnie teraz, w październiku, gdy obchodzimy Europejski Miesiąc Cyberbezpieczeństwa.
MES - holistyczne zarządzanie produkcją
Nowoczesna produkcja wymaga precyzji, szybkości i pełnej kontroli nad przebiegiem procesów. Rosnąca złożoność zleceń oraz presja kosztowa sprawiają, że ręczne raportowanie i intuicyjne zarządzanie coraz częściej okazują się niewystarczające. Firmy szukają rozwiązań, które umożliwiają im widzenie produkcji „na żywo”, a nie z opóźnieniem kilku godzin czy dni. W tym kontekście kluczową rolę odgrywają narzędzia, które porządkują informacje i pozwalają reagować natychmiast, zamiast po fakcie.
Przeczytaj Również
Kwantowy przełom w cyberochronie - nadchodząca dekada przepisze zasady szyfrowania na nowo
Przez długi czas cyfrowe bezpieczeństwo opierało się na prostym założeniu: współczesne komputery po… / Czytaj więcej
F5 rozszerza portfolio bezpieczeństwa o narzędzia do ochrony systemów AI w środowiskach enterprise
F5 ogłosiło wprowadzenie dwóch nowych rozwiązań – F5 AI Guardrails oraz F5 AI Red Team – które mają… / Czytaj więcej
Cyberodporność fabryk: AI na straży ciągłości produkcji
Cyberataki to poważne zagrożenia wycieku danych oraz utraty zaufania partnerów biznesowych. Coraz c… / Czytaj więcej
Cyberbezpieczeństwo na pierwszym planie: firmy w Polsce zwiększają inwestycje
W 2024 r. wartość polskiego rynku cyberbezpieczeństwa przekroczyła 2,7 mld zł, a wstępne dane dla 2… / Czytaj więcej
Wnioski z NIS2: Kryzys zasobów i kompetencji w obliczu cyberzagrożeń
Dyrektywa NIS2 miała poprawić cyberbezpieczeństwo europejskich firm. W praktyce obnaża ic… / Czytaj więcej
97% firm doświadcza incydentów związanych z Gen AI – jak budować odporność na 2026
Z raportu Capgemini Research Institute „New defenses, new threats: What AI and Gen AI bring to cybe… / Czytaj więcej
Polskie firmy pod presją ransomware - nowe dane ESET
Polskie firmy mierzą się z gwałtownym wzrostem zagrożeń cybernetycznych, a najnowszy raport „Cyberp… / Czytaj więcej

