Wymagania na coś dużego – w czym problem?

Katgoria: WIADOMOŚCI / Utworzono: 26 marzec 2012

Wymagania na coś dużego – w czym problem?

Zapytania o produkt mający wdzięczną nazwę „Analiza potrzeb i opracowanie wymagań na system ERP” (w miejsce ERP można wstawić dowolny innych skrót w rodzaju CRM, BI, SCM, workflow itp..) najczęściej rodzą oczekiwania w postaci „lista wymagań funkcjonalnych i poza-funkcjonalnych”.

REKLAMA

Lista taka jest znana z inżynierii oprogramowania i jest powszechnie stosowana do projektowania i wytwarzania tego oprogramowania. Ale jest pewien problem gdy celem jest zakup gotowego oprogramowania, bo w końcu gotowego nie projektujemy, bo podobno ma być tańsze niż pisanie od początku.

Niedawno napisałem:

Duży system ERP to setki i tysiące jego przypadków użycia, nie ma sensu ich specyfikowanie podobnie jak nie ma sensu pytanie o nie przyszłych użytkowników tego systemu, bo nie są w stanie ich wyliczyć. Ma jednak sens zrozumienie tego jak firma działa. Po raz kolejny posłużę się metaforą Martina Fowlera: grę w snookera można opisać relacjonując (zapisując) setki kolejnych partii, ale i tak nigdy nie wyspecyfikujemy nawet ułamka możliwych zagrań. Zdecydowanie lepszą metodą jest przyjrzenie się kilku partiom i wychwycenie cech bili, ich ilości, wymiarów stołu oraz reguł gry, bo to będzie zgodne nie tylko z historią odegranych partii snookera ale z każdą przyszłą partią.

Dlatego zamiast prowadzenia żmudnych wywiadów i tworzenie nieskutecznej listy setek szczegółowych opisów możliwego użycia oprogramowania, lepiej jest zrozumieć organizację, stworzyć jej model (dziedziny) i wyspecyfikować jakie usługi ma to oprogramowanie świadczyć dla użytkowników teraz (bo tak należy rozumieć pojęcie przypadku użycia systemu). Poprawny model dziedziny pozwoli także na obsługę przyszłych wymagań mimo, że nie znamy ich teraz. Podobnie jak stół bilardowy: nie zna przyszłych uderzeń ale wiemy, że na pewno zostaną „obsłużone”. (Czym jest to co modelujesz w oprogramowaniu? Model dziedziny systemu jako wymaganie.).

Wydawało by się, że wszystko jasne. Ale? Popatrzmy na poniższy diagram:

Czas trwania analizy i specyfikowania (pracochłonność, więc także koszt) rośnie liniowo w takt kolejnych dni pracy nad analizą. W miarę powstawania kolejnych udokumentowanych szczegółów, ryzyko, że wybierzemy zły (niepasujący nam) produkt maleje. Jednak ryzyko jest, jak widać, funkcją nieliniową (jest to prawdopodobieństwo złego wyboru, które nigdy nie dojdzie do zera) zaś wzrost kosztów jest liniowy. W efekcie od pewnego momentu, dość bliskiego początkowi tej pracy, koszty takiej analizy rosną szybciej niż korzyści z jej szczegółowości. Tak więc w typowym projekcie w zasadzie skazani jesteśmy na kompromis i uznanie pewnego (nie tak małego) ryzyka, że jednak wybór będzie zły (mimo, że produkt spełni skończoną listę wymagań).

Przekroczenie pewnej umownej granicy „rozsądku” – analizy i spisywania szczegółów – popycha taki projekt w kierunku projektowania nowego systemu, a miało być tanio, bo chcemy kupić system gotowy. Krótkie wyliczenie: typowy system ERPII to ok. 6 tys. cech. Samo ich spisanie ze zrozumieniem to:

opis jednego wymagania to 500 znaków (średni wynik z kilku znanych mi dokumentów)
jedna strona maszynopisu to 1800 znaków
6 tys cech to 6000 x 500 znaków / 1800 strona = 1667 stron tekstu •z rozmów z wykonawcami analitykami wiem, że efektywnie piszą ok. 7 merytorycznych stron dziennie (to dość optymistyczne założenie)
w efekcie 1667 stron / 7 dziennie = 238 dni roboczych, stawka bardzo taniego konsultanta to np. 1000zł/dzień, otrzymujemy: 238 tys. złotych i ponad roczny projekt. •Jeżeli uznamy, że jednak specyfikowanie jest poprzedzane analizą, dla uproszczenia (znowu bardzo optymistycznie) przyjmę, trwająca tyle co spisywanie jej wyników, mamy dwa lata pracy i pół miliona złotych.
Skrócenie tego poprzez zatrudnienie nie jednego a np. czterech analityków podniesie koszty o ok. 30% (znam takich, którzy by tu dodali 50% i pewnie mają nie raz rację) na koordynację, kontrolę zgodności, poprawki wynikające z „uspójniania pracy różnych autorów”.

Urealnienie tych wyliczeń (choćby stawki analityków) wywinduje ten budżet na kwotę znacznie ponad milion złotych! Na to sobie mało kto sobie pozwoli. W większości przypadków nie jest robiona tak długo trwająca analiza i za nie takie pieniądze. Zaryzykuje tezę, że – obserwując statystyki projektów IT – nie ma to, takie podejście, żadnego sensu. Tak więc tak opracowane specyfikacje, są jednak upraszczane z uwagi na koszty, są z zasady niekompletne!

Teraz przyszła pora na mojego serdecznego przyjaciela, który zjadł zęby na korporacyjnym rynku IT (wybaczycie mi Państwo, że dane jego zachowam dla siebie). Oto co mi niedawno powiedział podczas podobnej dyskusji:

Nawet przy kupnie konkretnej kiełbasy kryteriów wyboru sklepu może być wiele i zakładamy, że ktoś ma czas/pieniądze aby je wszytkie zastosować, by podjąć decyzję. Przy kupnie samochodu czy komórki ilość funkcji, które trzeba porównać jest tak duża, że porównywanie to już spora praca. Nie zawsze ma się zasoby, aby ją wykonać. Nabywca z dobrym działem zakupów ma schematy oceny wielokryterialnej skomplikowanych towarów i usług, Ale kto poświęci 2 godziny na decyzję, jaki kupić sobie długopis? Pewnie nikt, ale na podjęcie decyzji kupna komórki 2 godziny to stanowczo za mało, choć błędna decyzja jest kosztowna lub wiąże nas na 2 lata z modelem, który nie spełnia oczekiwań.

Producenci różnych rzeczy zdają sobie sprawę, że koszty podjęcia właściwej decyzji przy skomplikowanych produktach są spore i ludzie będą podejmować decyzje błędne, to pozwala działać na rynku firmom, które w przeciwnym wypadku by upadły.

I jak teraz wyglądają w Państwa oczach zakupy i wdrożenia dużych gotowych systemów? Czy to znaczy, że kupno gotowego systemu nigdy nie ma sensu? Ależ ma ale…

Gotowe oprogramowanie jest adresowane z zasady do wielu różnych odbiorów, skazane jest więc na znaczny nadmiar funkcjonalności ”na zapas” (popatrzmy z jakiej części cech telefonów czy pakietów biurowych korzystamy). Skoro więc potrzebujemy czegoś co ma 100 potrzebnych nam cech a wybieramy coś gotowego na rynku co ma ich 1000, ale zawiera te potrzebnych nam 100, to sama nasuwa się teza, że powyżej pewnego progu uniwersalne rozwiązanie kosztuje więcej (uwzględniając koszty decyzji) niż korzyści z cech wymaganych i zapewne nie raz warto wykonać coś „pod nasze potrzeby”. I tu pojawia się haczyk: należy te potrzeby bardzo dobrze – z minimalnym ryzykiem – opisać. Bo wszyscy wiemy jak się kończą projekty programistyczne, w których „klient nie wie czego chce”.

Jak to robić lepiej? Po pierwsze nie kupować „dużych i drogich zintegrowanych systemów” bo to duże ryzyko, kupować mniejsze, łatwiejsze do opisania, projektować i tworzyć te, które są zbyt dużym ryzykiem w przypadku złego wyboru. Jeżeli już z powodu ryzyka mamy poświęcić duży budżet na kosztowne specyfikowanie oprogramowania to sygnał, że należy je za te pieniądze po prostu zaprojektować i wykonać.

Niestety nie ma prostej odpowiedzi na pytanie jak to robić „dobrze”. Chyba, że będzie to propozycja następującego procesu: 1.analiza biznesowa, 2.zdefiniowanie celu, 3.zaprojektowanie architektury systemu (to jako system należy rozumieć organizację wraz z wspierająca ją informatyką), tu zmierzamy w kierunku tak zwanej architektury korporacyjnej, 4.zidentyfikowanie oczekiwanych od oprogramowania usług (wymagania), podzielić je na odrębne ale spójne obszary dziedzinowe, 5.dla każdego obszaru dziedzinowego opracować wymagania na oprogramowanie, 6.wybrać rozwiązania.

Zwracam uwagę na drobny szczegół: wyboru produktu i jego dostawcy dokonujemy na końcu, nigdy na początku! A kto i dlaczego nas przekonuje, że należy najpierw kupić a potem analizować?

Źródło: www.it-consulting.pl
Autor: Jarosław Żeliński

Najnowsze wiadomości

Kwantowy przełom w cyberochronie - nadchodząca dekada przepisze zasady szyfrowania na nowo

Przez długi czas cyfrowe bezpieczeństwo opierało się na prostym założeniu: współczesne komputery potrzebowałyby ogromnych zasobów i wielu lat, aby złamać silne algorytmy szyfrowania. Rozwój technologii kwantowej zaczyna jednak tę regułę podważać, a eksperci przewidują, że w perspektywie 5–10 lat może nadejść „dzień zero”. Jest to moment, w którym zaawansowana maszyna kwantowa będzie w stanie przełamać większość aktualnie stosowanych zabezpieczeń kryptograficznych w czasie liczonym nie w latach, lecz w godzinach.

Czytaj całość

PSI prezentuje nową identyfikację wizualną

W ramach realizowanej strategii transformacji PSI Software SE zaprezentowała nową identyfikację wizualną. Odświeżony wizerunek w spójny sposób oddaje technologiczne zaawansowanie firmy, jej głęboką wiedzę branżową oraz silne ukierunkowanie na potrzeby klientów. Zmiany te wzmacniają pozycję PSI jako innowacyjnego lidera technologicznego w obszarze skalowalnych rozwiązań informatycznych opartych na sztucznej inteligencji i chmurze, rozwijanych z myślą o energetyce i przemyśle.

Czytaj całość

PROMAG S.A. rozpoczyna wdrożenie systemu ERP IFS Cloud we współpracy z L-Systems

PROMAG S.A., lider w obszarze intralogistyki, rozpoczął wdrożenie systemu ERP IFS Cloud, który ma wesprzeć dalszy rozwój firmy oraz integrację kluczowych procesów biznesowych. Projekt realizowany jest we współpracy z firmą L-Systems i obejmuje m.in. obszary finansów, produkcji, logistyki, projektów oraz serwisu, odpowiadając na rosnącą skalę i złożoność realizowanych przedsięwzięć.

Czytaj całość

F5 rozszerza portfolio bezpieczeństwa o narzędzia do ochrony systemów AI w środowiskach enterprise

F5 ogłosiło wprowadzenie dwóch nowych rozwiązań - F5 AI Guardrails oraz F5 AI Red Team - które mają odpowiedzieć na jedno z kluczowych wyzwań współczesnych organizacji: bezpieczne wdrażanie i eksploatację systemów sztucznej inteligencji na dużą skalę. Nowa oferta łączy ochronę działania modeli AI w czasie rzeczywistym z ofensy

Czytaj całość

Snowflake + OpenAI: AI bliżej biznesu

Snowflake przyspiesza wykorzystanie danych i sztucznej inteligencji w firmach, przenosząc AI z fazy eksperymentów do codziennych procesów biznesowych. Nowe rozwiązania w ramach AI Data Cloud integrują modele AI bezpośrednio z danymi, narzędziami deweloperskimi i warstwą semantyczną. Partnerstwo z OpenAI, agent Cortex Code, Semantic View Autopilot oraz rozwój Snowflake Postgres pokazują, jak budować skalowalne, bezpieczne i mierzalne wdrożenia AI w skali całej organizacji.

Czytaj całość

RAPORT ERP

Katalog rozwiązań IT

Katalog firm

Najnowsze artykuły

Magazyn bez błędów? Sprawdź, jak system WMS zmienia codzienność logistyki

Współczesna logistyka wymaga nie tylko szybkości działania, lecz także maksymalnej precyzji – to właśnie te czynniki coraz częściej decydują o przewadze konkurencyjnej firm. Nawet drobne pomyłki w ewidencji stanów magazynowych, błędy przy przyjmowaniu dostaw czy nieprawidłowe rozmieszczenie towarów, mogą skutkować poważnymi stratami finansowymi i opóźnieniami w realizacji zamówień. W jaki sposób nowoczesne rozwiązania do zarządzania pomagają unikać takich sytuacji? Czym właściwie różni się tradycyjny system magazynowy od zaawansowanych rozwiązań klasy WMS (ang. Warehouse Management System)? I w jaki sposób inteligentne zarządzanie procesami magazynowymi realnie usprawnia codzienną pracę setek firm?

Czytaj całość

Migracja z SAP ECC na S4 HANA: Ryzyka, korzyści i alternatywne rozwiązania

W ostatnich latach wiele firm, które korzystają z systemu SAP ECC (Enterprise Central Component), stoi przed decyzją o przejściu na nowszą wersję — SAP S4 HANA. W obliczu końca wsparcia dla ECC w 2030 roku, temat ten staje się coraz bardziej aktualny. Przemiany technologiczne oraz rosnące oczekiwania związane z integracją nowych funkcji, jak sztuczna inteligencja (AI), skłaniają do refleksji nad tym, czy warto podjąć tak dużą zmianę w architekturze systemu. Przyjrzyjmy się głównym powodom, dla których firmy rozważają migrację do S4 HANA, ale także argumentom, które mogą przemawiać za pozostaniem przy dotychczasowym systemie ECC, przynajmniej na krótki okres.

Czytaj całość

Jak maksymalizować zyski z MTO i MTS dzięki BPSC ERP?

Zysk przedsiębiorstwa produkcyjnego zależy nie tylko od wydajności maszyn, ale przede wszystkim od precyzyjnego planowania, realnych danych i umiejętnego zarządzania procesami. Dlatego firmy, które chcą skutecznie działać zarówno w modelu Make to Stock (MTS), jak i Make to Order (MTO), coraz częściej sięgają po rozwiązania klasy ERP, takie jak BPSC ERP.

Czytaj całość

Ponad połowa cyberataków zaczyna się od błędu człowieka

Ponad 2/3 firm w Polsce odnotowała w zeszłym roku co najmniej 1 incydent naruszenia bezpieczeństwa . Według danych Unit 42, zespołu analitycznego Palo Alto Networks, aż 60% ataków rozpoczyna się od działań wymierzonych w pracowników – najczęściej pod postacią phishingu i innych form inżynierii społecznej . To pokazuje, że w systemie ochrony organizacji pracownicy są kluczowym ogniwem – i że firmy muszą nie tylko edukować, ale też konsekwentnie egzekwować zasady cyberhigieny. Warto o tym pamiętać szczególnie teraz, w październiku, gdy obchodzimy Europejski Miesiąc Cyberbezpieczeństwa.

Czytaj całość

MES - holistyczne zarządzanie produkcją

Nowoczesna produkcja wymaga precyzji, szybkości i pełnej kontroli nad przebiegiem procesów. Rosnąca złożoność zleceń oraz presja kosztowa sprawiają, że ręczne raportowanie i intuicyjne zarządzanie coraz częściej okazują się niewystarczające. Firmy szukają rozwiązań, które umożliwiają im widzenie produkcji „na żywo”, a nie z opóźnieniem kilku godzin czy dni. W tym kontekście kluczową rolę odgrywają narzędzia, które porządkują informacje i pozwalają reagować natychmiast, zamiast po fakcie.

Czytaj całość