Jak nie ponieść porażki podczas wdrożenia systemu ERP?
Katgoria: ERP / Utworzono: 02 październik 2017
Jak nie ponieść porażki podczas wdrożenia systemu ERP?
Decydując się na wdrożenie systemu ERP, przedsiębiorcy muszą liczyć się z możliwością poniesienia porażki. Nierzadko zdarzają się komplikacje, opóźnienia, koszty wyższe niż zakładane w budżecie czy niedopełnienie warunków umowy. Kto ponosi winę za błędy podczas wdrożenia i czy przedsiębiorcy oraz integratorzy są w stanie się przed nimi uchronić?Oprogramowanie doceniamy coraz bardziej, integratorów coraz mniej
Według informacji podanych w Report on ERP Systems & Enterprise Software,[1] opracowanym przez Panorama Consulting Group z 2017 roku wynika, iż przedsiębiorcy coraz wyżej oceniają możliwości oraz funkcjonalności wybranego przez siebie systemu ERP. Obecnie aż 89% respondentów bardzo dobrze opiniuje oprogramowanie, z którego korzysta. W zeszłym roku liczba ta była niższa o 13%.
Wraz ze wzrostem satysfakcji z zakupionego systemu, spadło zadowolenie z poziomu wdrożenia. W tym roku aż 26% respondentów uznało, że implementacja w ich firmie była porażką, a 4% nie miało zdania.
Widoczny jest także niski poziom zadowolenia z ogólnej współpracy z integratorami. Według Raportu, aż 50% uczestników badania przyznało, że kooperacja była dla nich niesatysfakcjonująca bądź bardzo niesatysfakcjonująca. 24% respondentów ocenia ją neutralnie, a 26% ocenia dobrze lub bardzo dobrze.
Kto ponosi winę?
Przyczyn porażek może być kilka. Część z nich leży po stronie klienta, takich jak brak zaangażowania, niechęć do zmian, brak czasu bądź nadmiar codziennych obowiązków. Część zaś po stronie integratorów. Głównym powodem jest fakt, iż wielu dostawców dostępnych na rynku nadal nie korzysta z metodyki wdrożeniowej, przez co ich działania są chaotyczne i pozbawione kontroli. Nietrudno wówczas o błędy.
Klient popełnia błędy jeszcze przed wdrożeniem
Doświadczenia wskazują, że wina po stronie klienta często związana jest z brakiem określonych celów i oczekiwań. Przedsiębiorcy chcą zmian, wyższej wydajności, innowacyjnych rozwiązań, jednak poza ogólnymi hasłami brakuje konkretnych wytycznych. Tym samym, zgłaszając się do integratora, pracownicy nie potrafią określić jakie procesy chcą zmienić oraz jakie efekty uzyskać.
Kolejnym, dość powszechnym problemem jest brak zaangażowania pracowników. Wielokrotnie kadra zarządzająca, decydując się na wdrożenie nie zdaje sobie sprawy z jak czasochłonnym projektem ma do czynienia. A aby odniósł sukces, musi się w niego zaangażować, a nie oddelegowywać obowiązki na podwładnych.
Także pracownicy wskazani do współpracy w ramach projektu muszą łączyć go z codziennymi obowiązkami, co niestety często wiąże się z zaniedbywaniem wdrożenia.
Dodatkowo powszechną trudnością jest niechęć do zmian. A system ERP wprowadza je praktycznie w każdej sferze działania. Użytkownicy niechętnie uczą się nowego systemu i rozwiązań.
Brak metodycznego podejścia firm wdrożeniowych
Dużą odpowiedzialność za projekt ponosi dostawca oprogramowania. To on ustala rytm, etapy, harmonogram. Niestety na rynku funkcjonuje wiele firm, które realizują wdrożenia bez doświadczenia, zaangażowanych i kompetentnych pracowników, a także bez wiedzy projektowej. Niedopuszczalna jest implementacja tak złożonego systemu jak ERP bez wykorzystania metodyki wdrożeniowej. Przykładem jednej z najlepszych metodyk, stosowanych przez certyfikowanych partnerów Microsoft jest Microsoft Dynamics Sure Step.
Dlaczego warto korzystać z metodyki?
Microsoft Dynamics Sure Step jest metodyką wdrożeń systemów Microsoft Dynamics, która została stworzona, bazując na wieloletnim doświadczeniu certyfikowanych partnerów korporacji z całego świata. Wiedza zdobyta w licznych przedsiębiorstwach i branżach, pozwoliła opracować efektywne procedury, które opierają się na sprawdzonych działaniach podnoszących jakość wdrożeń.
Korzyści stosowania metodyki podczas realizacji projektów jest dużo. Przede wszystkim pozwala ona zarządzać realizowanym wdrożeniem według sprawdzony praktyk, opierających się na wcześniejszych implementacjach. Tym samym daje bezpieczeństwo zarówno klientom, jak i firmom wdrożeniowym.
Metodyka zapewnia dokładne rozpoznanie potrzeb i w jasny sposób wprowadza podział obowiązków wśród użytkowników. Dyscyplinuje ich poprzez wprowadzenie uporządkowanych etapów i faz. Każdy uczestnik wdrożenia otrzymuje listę zadań do realizacji, co w znaczącym stopniu upraszcza sposób komunikacji i zarządzania projektem.
Etapy projektu wdrożeniowego
Microsoft Dynamics Sure Step składa się z 6 etapów. Podział ten wyróżnia tak zwane „kamienie milowe”, czyli zebrania podsumowujące określone etapy wdrożenia. Dzięki nim można określić początek i koniec danej fazy, a także przewidzieć kolejne zadania i produkty wdrożenia.
Etap pierwszy: Diagnoza
Wdrożenie systemu ERP, to czasochłonna inwestycja, angażująca wielu pracowników na różnych stanowiskach. Aby uniknąć błędów oraz by usprawnić proces, należy spotkać się z ekspertami i poznać możliwości. Na początku specjaliści rozpoznają oczekiwania biznesowe klientów, a następnie analizują system Microsoft Dynamics NAV pod kątem wymagań, tak by móc zarekomendować najlepsze rozwiązania, które będą wspierać zarządzanie daną firmą.
Realizowane są także szkolenia wstępne, w oparciu o standardową funkcjonalność Microsoft Dynamics NAV. Możliwe jest także zorganizowanie szkolenia, które uwzględni specyfikę przedsiębiorstwa klienta oraz uwag zgłoszonych w trakcie etapu Diagnozy.
Etap drugi: Analiza
Analiza rozpoczyna wdrożenie systemu w firmie klienta. Jej celem jest przygotowanie całego procesu poprzez określenie aktywności wraz z rozwojem projektu i właściwym zaplanowaniem prac. Rozpoczyna się spotkaniem zespołów odpowiedzialnych za realizację projektu po stronie klienta i partnera. W trakcie Analizy konsultanci prowadzą warsztaty z użytkownikami, tak by móc przygotować docelowe modele procesów biznesowych.
Etap trzeci: Projekt
Na tym etapie, zespół partnera opracowuje dokument wdrożenia potrzeb i wymagań biznesowych klienta. Tworzone są środowiska testowe, w których następuje konfiguracja zgodna z wymaganiami wyznaczonymi w fazie projektowania.
Etap czwarty: Budowa
Celem fazy jest stworzenie i przetestowanie składników systemu ERP, zdefiniowanych i zaakceptowanych w specyfikacjach Analizy i Prototypu. W trakcie tego etapu dochodzi do rozwoju funkcjonalności dopasowanych do oczekiwań klienta oraz tworzenie integracji i interfejsów.
Etap piąty: Uruchomienie
W trakcie etapu Uruchomienie dochodzi do przeniesienia realizacji czynności do nowego oprogramowania ERP. Zespół partnera prowadzi szkolenia dla użytkowników końcowych z obsługi Microsoft Dynamics NAV. Zespół projektowy klienta wraz z zespołem partnera przeprowadzają ostateczne testy działania nowego systemu.
Etap szósty: Działanie
Ukończenie fazy Działanie to także finalizacja projektu. Podczas tego etapu partner realizuje wsparcie po uruchomieniu systemu, a zespół wdrożeniowy przekazuje dalszą obsługę projektu zespołowi wsparcia. Wykonywany jest także ostateczny audyt jakości wdrożenia, a projekt implementacji systemu Microsoft Dynamics zostaje zamknięty.
Aby uniknąć problemów w trakcie wdrożenia, zarówno klient jak i partner muszą być świadomi swoich obowiązków. Aby odnieść sukces należy ściśle ze sobą współpracować, opierając projekt na doświadczeniu, wiedzy, kompetencjach konsultantów ERP oraz sprawdzonej metodyce wdrożeniowej.
Źródło: www.it.integro.pl
Według informacji podanych w Report on ERP Systems & Enterprise Software,[1] opracowanym przez Panorama Consulting Group z 2017 roku wynika, iż przedsiębiorcy coraz wyżej oceniają możliwości oraz funkcjonalności wybranego przez siebie systemu ERP. Obecnie aż 89% respondentów bardzo dobrze opiniuje oprogramowanie, z którego korzysta. W zeszłym roku liczba ta była niższa o 13%.
Wraz ze wzrostem satysfakcji z zakupionego systemu, spadło zadowolenie z poziomu wdrożenia. W tym roku aż 26% respondentów uznało, że implementacja w ich firmie była porażką, a 4% nie miało zdania.
Widoczny jest także niski poziom zadowolenia z ogólnej współpracy z integratorami. Według Raportu, aż 50% uczestników badania przyznało, że kooperacja była dla nich niesatysfakcjonująca bądź bardzo niesatysfakcjonująca. 24% respondentów ocenia ją neutralnie, a 26% ocenia dobrze lub bardzo dobrze.
Kto ponosi winę?
Przyczyn porażek może być kilka. Część z nich leży po stronie klienta, takich jak brak zaangażowania, niechęć do zmian, brak czasu bądź nadmiar codziennych obowiązków. Część zaś po stronie integratorów. Głównym powodem jest fakt, iż wielu dostawców dostępnych na rynku nadal nie korzysta z metodyki wdrożeniowej, przez co ich działania są chaotyczne i pozbawione kontroli. Nietrudno wówczas o błędy.
Klient popełnia błędy jeszcze przed wdrożeniem
Doświadczenia wskazują, że wina po stronie klienta często związana jest z brakiem określonych celów i oczekiwań. Przedsiębiorcy chcą zmian, wyższej wydajności, innowacyjnych rozwiązań, jednak poza ogólnymi hasłami brakuje konkretnych wytycznych. Tym samym, zgłaszając się do integratora, pracownicy nie potrafią określić jakie procesy chcą zmienić oraz jakie efekty uzyskać.
Kolejnym, dość powszechnym problemem jest brak zaangażowania pracowników. Wielokrotnie kadra zarządzająca, decydując się na wdrożenie nie zdaje sobie sprawy z jak czasochłonnym projektem ma do czynienia. A aby odniósł sukces, musi się w niego zaangażować, a nie oddelegowywać obowiązki na podwładnych.
Także pracownicy wskazani do współpracy w ramach projektu muszą łączyć go z codziennymi obowiązkami, co niestety często wiąże się z zaniedbywaniem wdrożenia.
Dodatkowo powszechną trudnością jest niechęć do zmian. A system ERP wprowadza je praktycznie w każdej sferze działania. Użytkownicy niechętnie uczą się nowego systemu i rozwiązań.
Brak metodycznego podejścia firm wdrożeniowych
Dużą odpowiedzialność za projekt ponosi dostawca oprogramowania. To on ustala rytm, etapy, harmonogram. Niestety na rynku funkcjonuje wiele firm, które realizują wdrożenia bez doświadczenia, zaangażowanych i kompetentnych pracowników, a także bez wiedzy projektowej. Niedopuszczalna jest implementacja tak złożonego systemu jak ERP bez wykorzystania metodyki wdrożeniowej. Przykładem jednej z najlepszych metodyk, stosowanych przez certyfikowanych partnerów Microsoft jest Microsoft Dynamics Sure Step.
Dlaczego warto korzystać z metodyki?
Microsoft Dynamics Sure Step jest metodyką wdrożeń systemów Microsoft Dynamics, która została stworzona, bazując na wieloletnim doświadczeniu certyfikowanych partnerów korporacji z całego świata. Wiedza zdobyta w licznych przedsiębiorstwach i branżach, pozwoliła opracować efektywne procedury, które opierają się na sprawdzonych działaniach podnoszących jakość wdrożeń.
Korzyści stosowania metodyki podczas realizacji projektów jest dużo. Przede wszystkim pozwala ona zarządzać realizowanym wdrożeniem według sprawdzony praktyk, opierających się na wcześniejszych implementacjach. Tym samym daje bezpieczeństwo zarówno klientom, jak i firmom wdrożeniowym.
Metodyka zapewnia dokładne rozpoznanie potrzeb i w jasny sposób wprowadza podział obowiązków wśród użytkowników. Dyscyplinuje ich poprzez wprowadzenie uporządkowanych etapów i faz. Każdy uczestnik wdrożenia otrzymuje listę zadań do realizacji, co w znaczącym stopniu upraszcza sposób komunikacji i zarządzania projektem.
Etapy projektu wdrożeniowego
Microsoft Dynamics Sure Step składa się z 6 etapów. Podział ten wyróżnia tak zwane „kamienie milowe”, czyli zebrania podsumowujące określone etapy wdrożenia. Dzięki nim można określić początek i koniec danej fazy, a także przewidzieć kolejne zadania i produkty wdrożenia.
Etap pierwszy: Diagnoza
Wdrożenie systemu ERP, to czasochłonna inwestycja, angażująca wielu pracowników na różnych stanowiskach. Aby uniknąć błędów oraz by usprawnić proces, należy spotkać się z ekspertami i poznać możliwości. Na początku specjaliści rozpoznają oczekiwania biznesowe klientów, a następnie analizują system Microsoft Dynamics NAV pod kątem wymagań, tak by móc zarekomendować najlepsze rozwiązania, które będą wspierać zarządzanie daną firmą.
Realizowane są także szkolenia wstępne, w oparciu o standardową funkcjonalność Microsoft Dynamics NAV. Możliwe jest także zorganizowanie szkolenia, które uwzględni specyfikę przedsiębiorstwa klienta oraz uwag zgłoszonych w trakcie etapu Diagnozy.
Etap drugi: Analiza
Analiza rozpoczyna wdrożenie systemu w firmie klienta. Jej celem jest przygotowanie całego procesu poprzez określenie aktywności wraz z rozwojem projektu i właściwym zaplanowaniem prac. Rozpoczyna się spotkaniem zespołów odpowiedzialnych za realizację projektu po stronie klienta i partnera. W trakcie Analizy konsultanci prowadzą warsztaty z użytkownikami, tak by móc przygotować docelowe modele procesów biznesowych.
Etap trzeci: Projekt
Na tym etapie, zespół partnera opracowuje dokument wdrożenia potrzeb i wymagań biznesowych klienta. Tworzone są środowiska testowe, w których następuje konfiguracja zgodna z wymaganiami wyznaczonymi w fazie projektowania.
Etap czwarty: Budowa
Celem fazy jest stworzenie i przetestowanie składników systemu ERP, zdefiniowanych i zaakceptowanych w specyfikacjach Analizy i Prototypu. W trakcie tego etapu dochodzi do rozwoju funkcjonalności dopasowanych do oczekiwań klienta oraz tworzenie integracji i interfejsów.
Etap piąty: Uruchomienie
W trakcie etapu Uruchomienie dochodzi do przeniesienia realizacji czynności do nowego oprogramowania ERP. Zespół partnera prowadzi szkolenia dla użytkowników końcowych z obsługi Microsoft Dynamics NAV. Zespół projektowy klienta wraz z zespołem partnera przeprowadzają ostateczne testy działania nowego systemu.
Etap szósty: Działanie
Ukończenie fazy Działanie to także finalizacja projektu. Podczas tego etapu partner realizuje wsparcie po uruchomieniu systemu, a zespół wdrożeniowy przekazuje dalszą obsługę projektu zespołowi wsparcia. Wykonywany jest także ostateczny audyt jakości wdrożenia, a projekt implementacji systemu Microsoft Dynamics zostaje zamknięty.
Aby uniknąć problemów w trakcie wdrożenia, zarówno klient jak i partner muszą być świadomi swoich obowiązków. Aby odnieść sukces należy ściśle ze sobą współpracować, opierając projekt na doświadczeniu, wiedzy, kompetencjach konsultantów ERP oraz sprawdzonej metodyce wdrożeniowej.
Źródło: www.it.integro.pl
Najnowsze wiadomości
Kwantowy przełom w cyberochronie - nadchodząca dekada przepisze zasady szyfrowania na nowo
Przez długi czas cyfrowe bezpieczeństwo opierało się na prostym założeniu: współczesne komputery potrzebowałyby ogromnych zasobów i wielu lat, aby złamać silne algorytmy szyfrowania. Rozwój technologii kwantowej zaczyna jednak tę regułę podważać, a eksperci przewidują, że w perspektywie 5–10 lat może nadejść „dzień zero”. Jest to moment, w którym zaawansowana maszyna kwantowa będzie w stanie przełamać większość aktualnie stosowanych zabezpieczeń kryptograficznych w czasie liczonym nie w latach, lecz w godzinach.
PSI prezentuje nową identyfikację wizualną
W ramach realizowanej strategii transformacji PSI Software SE zaprezentowała nową identyfikację wizualną. Odświeżony wizerunek w spójny sposób oddaje technologiczne zaawansowanie firmy, jej głęboką wiedzę branżową oraz silne ukierunkowanie na potrzeby klientów. Zmiany te wzmacniają pozycję PSI jako innowacyjnego lidera technologicznego w obszarze skalowalnych rozwiązań informatycznych opartych na sztucznej inteligencji i chmurze, rozwijanych z myślą o energetyce i przemyśle.
W ramach realizowanej strategii transformacji PSI Software SE zaprezentowała nową identyfikację wizualną. Odświeżony wizerunek w spójny sposób oddaje technologiczne zaawansowanie firmy, jej głęboką wiedzę branżową oraz silne ukierunkowanie na potrzeby klientów. Zmiany te wzmacniają pozycję PSI jako innowacyjnego lidera technologicznego w obszarze skalowalnych rozwiązań informatycznych opartych na sztucznej inteligencji i chmurze, rozwijanych z myślą o energetyce i przemyśle.
PROMAG S.A. rozpoczyna wdrożenie systemu ERP IFS Cloud we współpracy z L-Systems
PROMAG S.A., lider w obszarze intralogistyki, rozpoczął wdrożenie systemu ERP IFS Cloud, który ma wesprzeć dalszy rozwój firmy oraz integrację kluczowych procesów biznesowych. Projekt realizowany jest we współpracy z firmą L-Systems i obejmuje m.in. obszary finansów, produkcji, logistyki, projektów oraz serwisu, odpowiadając na rosnącą skalę i złożoność realizowanych przedsięwzięć.
F5 rozszerza portfolio bezpieczeństwa o narzędzia do ochrony systemów AI w środowiskach enterprise
F5 ogłosiło wprowadzenie dwóch nowych rozwiązań - F5 AI Guardrails oraz F5 AI Red Team - które mają odpowiedzieć na jedno z kluczowych wyzwań współczesnych organizacji: bezpieczne wdrażanie i eksploatację systemów sztucznej inteligencji na dużą skalę. Nowa oferta łączy ochronę działania modeli AI w czasie rzeczywistym z ofensy
Snowflake + OpenAI: AI bliżej biznesu
Snowflake przyspiesza wykorzystanie danych i sztucznej inteligencji w firmach, przenosząc AI z fazy eksperymentów do codziennych procesów biznesowych. Nowe rozwiązania w ramach AI Data Cloud integrują modele AI bezpośrednio z danymi, narzędziami deweloperskimi i warstwą semantyczną. Partnerstwo z OpenAI, agent Cortex Code, Semantic View Autopilot oraz rozwój Snowflake Postgres pokazują, jak budować skalowalne, bezpieczne i mierzalne wdrożenia AI w skali całej organizacji.
Najnowsze artykuły
Magazyn bez błędów? Sprawdź, jak system WMS zmienia codzienność logistyki
Współczesna logistyka wymaga nie tylko szybkości działania, lecz także maksymalnej precyzji – to właśnie te czynniki coraz częściej decydują o przewadze konkurencyjnej firm. Nawet drobne pomyłki w ewidencji stanów magazynowych, błędy przy przyjmowaniu dostaw czy nieprawidłowe rozmieszczenie towarów, mogą skutkować poważnymi stratami finansowymi i opóźnieniami w realizacji zamówień. W jaki sposób nowoczesne rozwiązania do zarządzania pomagają unikać takich sytuacji? Czym właściwie różni się tradycyjny system magazynowy od zaawansowanych rozwiązań klasy WMS (ang. Warehouse Management System)? I w jaki sposób inteligentne zarządzanie procesami magazynowymi realnie usprawnia codzienną pracę setek firm?
Migracja z SAP ECC na S4 HANA: Ryzyka, korzyści i alternatywne rozwiązania
W ostatnich latach wiele firm, które korzystają z systemu SAP ECC (Enterprise Central Component), stoi przed decyzją o przejściu na nowszą wersję — SAP S4 HANA. W obliczu końca wsparcia dla ECC w 2030 roku, temat ten staje się coraz bardziej aktualny. Przemiany technologiczne oraz rosnące oczekiwania związane z integracją nowych funkcji, jak sztuczna inteligencja (AI), skłaniają do refleksji nad tym, czy warto podjąć tak dużą zmianę w architekturze systemu. Przyjrzyjmy się głównym powodom, dla których firmy rozważają migrację do S4 HANA, ale także argumentom, które mogą przemawiać za pozostaniem przy dotychczasowym systemie ECC, przynajmniej na krótki okres.
Jak maksymalizować zyski z MTO i MTS dzięki BPSC ERP?
Zysk przedsiębiorstwa produkcyjnego zależy nie tylko od wydajności maszyn, ale przede wszystkim od precyzyjnego planowania, realnych danych i umiejętnego zarządzania procesami. Dlatego firmy, które chcą skutecznie działać zarówno w modelu Make to Stock (MTS), jak i Make to Order (MTO), coraz częściej sięgają po rozwiązania klasy ERP, takie jak BPSC ERP.
Ponad połowa cyberataków zaczyna się od błędu człowieka
Ponad 2/3 firm w Polsce odnotowała w zeszłym roku co najmniej 1 incydent naruszenia bezpieczeństwa . Według danych Unit 42, zespołu analitycznego Palo Alto Networks, aż 60% ataków rozpoczyna się od działań wymierzonych w pracowników – najczęściej pod postacią phishingu i innych form inżynierii społecznej . To pokazuje, że w systemie ochrony organizacji pracownicy są kluczowym ogniwem – i że firmy muszą nie tylko edukować, ale też konsekwentnie egzekwować zasady cyberhigieny. Warto o tym pamiętać szczególnie teraz, w październiku, gdy obchodzimy Europejski Miesiąc Cyberbezpieczeństwa.
MES - holistyczne zarządzanie produkcją
Nowoczesna produkcja wymaga precyzji, szybkości i pełnej kontroli nad przebiegiem procesów. Rosnąca złożoność zleceń oraz presja kosztowa sprawiają, że ręczne raportowanie i intuicyjne zarządzanie coraz częściej okazują się niewystarczające. Firmy szukają rozwiązań, które umożliwiają im widzenie produkcji „na żywo”, a nie z opóźnieniem kilku godzin czy dni. W tym kontekście kluczową rolę odgrywają narzędzia, które porządkują informacje i pozwalają reagować natychmiast, zamiast po fakcie.
Przeczytaj Również
Migracja z SAP ECC na S4 HANA: Ryzyka, korzyści i alternatywne rozwiązania
W ostatnich latach wiele firm, które korzystają z systemu SAP ECC (Enterprise Central Component), s… / Czytaj więcej
Jak maksymalizować zyski z MTO i MTS dzięki BPSC ERP?
Zysk przedsiębiorstwa produkcyjnego zależy nie tylko od wydajności maszyn, ale przede wszystkim od… / Czytaj więcej
Warsztaty analityczne i sesja discovery. Jak wygląda pierwszy etap współpracy z partnerem wdrożeniowym ERP
Wdrożenie systemu ERP to jedna z najważniejszych strategicznych decyzji, jakie może podjąć firma. T… / Czytaj więcej
ERP a modele produkcji: jak zestroić strategię z wymaganiami rynku
Czego wymagają dziś klienci firm produkcyjnych? Szybkiej realizacji zamówień, personalizacji produk… / Czytaj więcej
Standaryzacja we wdrożeniach ERP: Fundament efektywności i globalnej skali działania
Systemy ERP od lat pełnią centralną rolę w transformacji cyfrowej firm – jako platformy integrujące… / Czytaj więcej
Strategia migracji danych do nowego systemu ERP. Metody, ryzyka i najlepsze praktyki
Wdrożenie nowego systemu ERP to dla wielu firm nie tylko krok w stronę unowocze… / Czytaj więcej

